Yoğunluk kavramı nasıl tanımlanır
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü algılandığını anlatan bir ölçüttür; nota çeşitliliğiyle aynı şey değildir. Değerlendirmeye ateşlemeden girişmek işinizi kolaylaştırır, çünkü çubuğun çıplak kokusu elinize bir referans noktası verir özellikle yeni başlayanların gözünden kaçan bir noktadır. Burada no. 1 tubos nasıl içilir benzeri tüple korunan bir kutu ve no. 2 torpedo nasıl içilir gibi tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Yakılmamış çubuğu çekerken ağıza gelen koku ne kadar belirgin ise aroma gücü o kadar yüksek sayılır ve bu basit adım sonraki tüm yorumları daha sağlam bir zemine oturtur. Sonucu o anda yazmak iyi olur, çünkü hafıza çabucak kaybolur. Aynı çubuğu birkaç kez koklamak hatayı azaltır çünkü gürültülü yerlerde ince kokular kolayca kaçırılır. Aroma gücü tek başına iyilik ölçüsü sayılmaz; sadece gücü gösterir. Kısacası ilk tadımda acele etmemek ve ölçütleri önceden netleştirmek işin temeli sayılır. Ölçüt belli olunca her puro aynı terazide tartılır ve notlar birbiriyle tutarlı olur. Değerlendirme esnasında dikkat dağıtıcı şeyler kenarda kalırsa dikkat artar.
İlk üçte bir bölümden sonuna aroma yolculuğu
Bir sigarillonun aroması baştan sona değişir; bu yüzden yoğunluğu tek bir çekişle ölçmek doğru olmaz üstelik baştan acele edip sonuç çıkarmak kolay yapılan bir yanlıştır. Başlangıç bölümde tat çoğunlukla yumuşak ama net gelir elbette bu sıralama her üründe birebir tekrar etmeyebilir. No. 3 tubos tadım notları gibi tüplü ve kısa bir çubukta bu evre çabuk geçer çünkü asıl tat çoğu zaman bu kısımda gizlidir. Orta bölümde aroma gücü çoğu zaman yükselir ama notalar koyulaşır hem de çoğu zaman ilk birkaç çekişten çıkarılan sonuç yarım kalır. Petit churchills benzeri kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha geç gelir nitekim bu sebeple yavaş ilerlemek fayda getirir. Sonlara doğru sıcaklık yükseldiğinden acımsı tonlar öne çıkabilir gerçekten ısınmış yaprak kendi karakterini yalnızca ortalarda gösterir. Her evre için ayrı bir puan vermek daha adil sonuç sağlar. Evrelerin geçişi genellikle net değildir, bu yüzden kabaca üçe bölmek işinizi görür. Değişimleri yakalamak için nefes sıklığını değiştirmemek gerekir. Çok sık nefes almak sıcaklığı yükseltir ve tadı çarpıtır.
Beş basamaklı puan ölçeğiyle yoğunluk notu verme
Aroma gücünü sayıya dökmek öznel izlenimi daha okunur hâle getirir her zaman sabit ışık ile sakin bir ortam seçilmelidir. Bir ile beş arası giden bir skala çoğu kişi için işe yarar bu da tadım notlarını insandan insana daha tutarlı yapar. 1 belli belirsiz aromayı, beş ise ağızda uzun süre kalan güçlü aromayı gösterir böylece dikkat bölünmez ve not kalitesi yükselir. Petit julietas tadım notları gibi ince ve kısa bir çubuk genellikle düşük basamaklarda kalır ve sonradan bakıldığında neyi düşündüğünüz kolayca hatırlanır. Petit julietas 25'lik neye benzer benzeri aynı boydaki bir kutu ise tatlı tonları yüzünden yakın bir not çıkarabilir yoksa aynı ürün iki farklı puan çıkarabilir. Notu yazmadan önce birkaç nefes yapmak gerekir diğer taraftan yarım notlar yazmak fazladan bir yük getirir. Skalayı her tadımda aynı tutmak kıyaslamayı güvenilir yapar. Skalanın ortası en çok tercih edilen puandır, zira ılımlı çubuklar büyük kısmını oluşturur. Uçlardaki puanlar yalnızca istisnai durumlarda verilmelidir. Bu sayede kayıtlar ayırt edici olur.
Çap ve duman serinliğinin aroma yoğunluğuna etkisi
Çap, dumanın sıcaklığını hem de aroma gücünü belirgin biçimde etkiler bu yüzden kül hattının düzgün ilerlemesini de gözlemek yararlıdır. İnce bir çubuk hızla yanar, dolayısıyla keskin tonlar erken öne çıkar gerçekten dar çaplılarda ısı birikimi çok daha çabuktur. Petit royales nasıl içilir gibi ince ve kısa bir çubukta bunu kolayca fark edersiniz ısınma temposu ise tadı hemen etkileyen bir etkendir. Geniş çaplı gövdelerde çekiş daha serin akar ama notalar daha geç belirir hem de bu hız tadın okunma süresini daraltır. Regalias de londres gibi tatlılığı öne alan bir kutu bu farkı iyi örnekler küllenme düzensizse not kısmına yazılmalıdır. Yavaş yanış tadı daha ayrıntılı kılar fakat şiddetini azaltmaz tersine kalın çubukta ısı daha uzun bir süreye dağılır. Bu yüzden kalınlığı not defterine eklemek unutulmamalı. Değişik çaplarda iki ürünü aynı günde denerken önce inceyi ardından geniş çaplıyı içmek iyi olur. Böylece güçlü tat ince olanın izlenimini gölgelemez. Aradaki bekleme süresi en az otuz dakika olmalıdır.
Burundan gelen aroma ile damaktaki tat farkı
Aroma iki kanaldan algılanır: damaktaki tat ile burnun yakaladığı koku oysa bu iki kanal birbirini besler ama aynı şey değildir. Gücü doğru ölçmek için bu iki kanalı ayrı ayrı yazmak iyi olur bu ayrım ilk bakışta önemsiz görünse de yorumları epey değiştirir. Dumanı dudaktan verirken burundan hafifçe çıkarmak burun geçişi yöntemidir mesela ılık bir soluk kokuyu çok zengin gösterir. Tadımda short churchills gibi kremsi bir robusto bu denemede koku katmanını net gösterir ayrıca nezle halindeyken yapılan tadımlar sağlam olmaz. Short sports gibi ince bir çubuk ise fındıksı tonu daha hızlı bırakır sert bir nefes ise narin notaları örter. Yoğunluk damakta düşük ama koku tarafında belirgin çıkabilir aynı şekilde çok sıcak bir öğünden hemen sonra algı azalır. Bu iki notu yan yana koymak aydınlatıcıdır; İki puanı ayrı yazmak yanılgıyı önler. Yeni başlayan kişiler açısından önce koku yoluyla gelen ipuçlarına bakmak işi basitleştirir. Deneyim arttıkça damak kısmı de ayrıntı göstermeye başlar. Değişik kokuları adlandırmayı denemek algıyı keskinleştirir.
Damak temizliği ve eşlikçi içecek seçimi
Ağız yorulduğunda yoğunluk gerçekte olduğundan düşük algılanır üstelik yemek arasında deneme yapıyorsanız bu ayrıntı iyice önem kazanır. Dolayısıyla her denemeden sonra oda sıcaklığında su içmek iyi bir alışkanlıktır bu küçük özen yoğunluğun gerçek yüzünü görmenizi mümkün kılar. Romeo y julieta wide churchills benzeri geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa su daha uygundur çünkü yorgun bir ağız en belirgin aromayı bile soluk hissettirir. Sade kahve kavrulmuş tonlarını öne çıkarır, şekerli içecek ise notaları gölgeler ayrıca çok soğuk sıvılar damağı duyarsızlaştırır hem de aroma algısını azaltır. Puritos serisi nasıl içilir benzeri ince ve beşli bir pakette kuru tütün karakteri suyla daha temiz görünür o nedenle hazırlık aşaması atlanmamalıdır. Yanındaki içeceği her seferinde aynı seçmek karşılaştırmayı korur gerçekten yoğun şekerli sıvıdan sonra baharatlı tonlar gerçekte olduğundan güçlü görünür. Doyduktan hemen sonra tadım denemek doğru olmaz. Kahve ve su dışında sade çay de düşünülebilir; asıl mesele içeceğin sade olmasıdır. Ağız temizlendikten sonra iki üç dakika beklemek iyi sonuç verir. Hızlıca başlanan tadım sıklıkla hatalı sonuçlanır.
Sigarillo ölçülerinde yoğunluk değerlendirmesi
Küçük çubuk formatında yanış kısa olduğundan yoğunluk değişimi daha dar bir aralıkta yaşanır üstelik başlangıç notu bu ölçülerde çabucak kaybolabilir. Bu yüzden ilk çekişler ve bitiş arasındaki farkı yakalamak özen ister bu sebeple küçük bir çubuk büyük boy bir ürüne göre daha sabırlı izlenmelidir. Club kalınlığında sigarillo gibi club kalınlığında bir çubuk orta bölümü uzatır böylece aroma gücünü izlemeyi rahatlatır zira her nefesin payı daha büyüktür. 20 mini sigarillo nasıl içilir gibi mini ölçü ise kakao notasını hızla ortaya koyup sona erer çünkü geçiş dakikalar değil saniyeler içinde gerçekleşir. Mini ölçülerde iki adet tadmak tek çubuktan daha sağlam izlenim sunar bu nedenle sakin ve eşit aralıklı nefes önerilir. Teneke kutu aroması başlangıçtaki ilk izlenimi oluşturur dolayısıyla yazmayı çubuk yanarken değil bitişten hemen sonra denemek kolaylık sağlar. Bunu ayrı kaydetmek yararlıdır. Ölçü kısaldıkça tat ayrıntısı azalır, ama güç hissi aynı kalabilir. Bu yüzden sigarillo notlarını büyük boy kayıtlarıyla doğrudan karşılaştırmamak daha doğru olur. Ayrı bir sayfa kullanmak yararlıdır.
Tekrarlı tadımla yoğunluk yargısını sağlamlaştırmak
Bir defalık bir tadım aroma gücü hakkında kesin bir yargı sunmaz yani her deneme önceki denemenin üzerine inşa edilir. Günün yorgunluğu, ortam ile saat algıyı etkiler bu düzen birkaç denemeden sonra gözle görülür fayda verir. Bu yüzden basit bir not defteri açmak işe yarar aksi takdirde benzer aromalar her seferinde yeniden öğrenilir. San cristobal 20 aniversario gibi yıl dönümü sürümü bir puro iki ayrı günde tadıldığında kakao notası aynı kalıyor mu anlaşılır ayrıca aynı ürüne dönüp göz atmak ilerlemeyi ölçmenizi sağlar. Kalın gövdeli beşli kutu benzeri koyu ve kalın gövdeli bir kutu ise aroma notunun ne kadar oynadığını ortaya koyar bu da boşa emeğe neden olur. Saat, puro ismi ve not deftere girilmelidir nitekim en eski kayıtlar ileride açıldığında ilginç farklar barındırır. Puanlar arasında iki basamaktan fazla fark çıkıyorsa koşullar yeniden düşünülmelidir. Zamanla kendi ölçütünüz netleşir. Kayıtta öz cümleler ayrıntılı paragraflardan daha kullanışlıdır. Mesela ikinci evre belirgin ahşap tonu şeklinde bir not tatmin edici olur. İleride bakıldığında net olmalıdır.
Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür
Gövde, içimin damaktaki dokusunu tarif eder; yoğunluk ise notaların belirginliğidir zira bu iki özellik aynı doğrultuda ilerleme göstermek mecburiyetinde değildir. İkisi sıklıkla birbirinin yerine anılır, oysa bağımsız ölçülür bu ikisini ayrı düşünmek sonuçta daha dürüst bir değerlendirme doğurur. El principe neye benzer gibi küçük boy, yumuşak bir puro ince dokulu olup sedir notasını net taşıyabilir örneğin sert bir duman sönük bir aromayla gelebilir. La cabaña gibi dengeli bir kutu ise orta dolgunlukla badem tonunu yüksek taşır üstelik ağır bir duman notasız de olabilir. Yani hafif içimli bir çubuk yüksek lezzet sunabilir tersi durum da geçerlidir. Bunu ayırt etmek için iki puan yazmak işe yarar bu nedenle tek kelimeyle güçlü demek yerine ayrı ayrı değerlendirmek iyidir. Dolgunluğa bakarak yoğunluğu tahmin etmek yanlış sonuç verir. Birbirine yakın gövdeli iki çubuk içinde yoğunluk ayrımı bulmak ince bir beceridir. Bu yeteneğin gelişmesi zaman ile tekrarlı kayıt almayı ister. Nihayetinde en güvenilir kriter kişisel damak zevkiniz olacaktır.
Nem ve havalandırma ile yoğunluk algısı
Ortam, yoğunluk algısını en az çubuğun kendisi kadar etkiler yani en iyi tadım koşulları değiştirmemekle başlar. Fazla kuru bir ortamda çubuk çabuk yanar böylece baharatlı tonlar öne geçer bu sebeple oda şartlarını da deftere geçirmek yararlıdır. Çok nemli ortamda ise çekiş tıkanır hem de lezzet bastırılır ısı de tütünün ısınma hassasiyetini değiştiren başka bir değişkendir. La prado nasıl içilir benzeri ahşap kutulu bir purosunu tadarken kutunun tuttuğu durumu hesaba katmak gerekir yoksa iki ayrı günde çıkan puan farkı üründen kaynaklanıyor sanılır. Tadımda magnífico onlu kutu gibi orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda karşılaştırılırsa ayrım daha doğru görülür tadım anı planlarken bu etkeni hesaba katın. Havalandırma ortamdaki yabancı kokuları azaltır, yoğun koku ise algıyı şaşırtır oysa gerçek neden sıklıkla ortamdaki nem ya da esinti çıkar. Değerlendirmeyi her seferinde aynı odada tekrarlamak en tutarlı yöntemdir. Kapalı bir ortamda duman yoğunlaşırsa sonraki çubuğun aroması yanlış okunabilir. Kapı açıklığı sağlamak çoğu zaman işe yarar. Rüzgar fazla güçlüyse yanış düzeni şaşar.